Alqor — Bölmə 3: Dəyişənlər, Operatorlar və İfadələr#

dəyişən <ad> [: <tip>] [= <ifadə>]
sabit    <ad> [: <tip>] = <ifadə>
dəyişməz <ad> [: <tip>] = <ifadə>

dəyişən ad = "Aysel"                  // tip çıxarılır: mətn
dəyişən yaş: tam = 24                 // açıq tip
dəyişən boşdur: mətn?                 // boş ilə ilkinləşir
dəyişən a, b, c = 1, 2, 3             // çoxlu elan
dəyişən x = 0, y = 0                  // ayrı-ayrı dəyərlər

sabit Pİ = 3.14159                    // sabit
sabit MAKS_İSTİFADƏÇİ: tam = 1000
dəyişməz SABİT_SİYAHI = [1, 2, 3]     // məzmunu da dəyişməz

// Kortejdən
dəyişən x, y = (3, 4)

// Siyahıdan
dəyişən birinci, ikinci, ...qalan = [1, 2, 3, 4, 5]
// birinci = 1, ikinci = 2, qalan = [3, 4, 5]

// Lüğətdən
dəyişən {ad, yaş} = {"ad": "Aysel", "yaş": 24}

// Obyektdən
dəyişən {ad: istifadəçiAdı, email} = istifadəçi

// Atma
dəyişən _, ikinci = (1, 2)

// Dəyişdirmə
a, b = b, a

dəyişən qlobal = 1                    // modul səviyyəsi

funksiya nümunə()
    dəyişən lokal = 2                 // funksiya səviyyəsi

    əgər doğru onda
        dəyişən blokDaxili = 3        // blok səviyyəsi
        yaz(qlobal, lokal, blokDaxili)   // ✓ hamısı görünür
    son

    yaz(blokDaxili)                   // ✖ ALQ-T022
son

yaz("Salam" + ", " + "dünya")     // Salam, dünya
yaz("-" * 20)                     // --------------------

yaz(5 == 5)             // doğru
yaz("a" < "b")          // doğru  (Azərbaycan əlifba sırası ilə)
yaz("ə" < "f")          // doğru  (ə hərfi e-dən sonra, f-dən əvvəl)
yaz([1,2] == [1,2])     // doğru  (məzmuna görə)
yaz(5 <=> 3)            // 1

əgər yaş >= 18 və vətəndaşdır onda ... son
əgər admin və ya moderator onda ... son
əgər deyil aktivdir onda ... son
əgər !(a və b) onda ... son

dəyişən i = 0
i += 1                 // 1
i++                    // 2   (yalnız ifadə kimi, dəyər qaytarmır)
i--                    // 1

// Boş-birləşdirmə
dəyişən ad = gələnAd ?? "Qonaq"

// Təhlükəsiz çağırış
dəyişən şəhər = istifadəçi?.ünvan?.şəhər

// Məcburi açma
dəyişən mütləq = istifadəçi!.ad

// Üzvlük
əgər 3 içindədir [1,2,3] onda ... son
əgər "a" içindədir "salam" onda ... son
əgər deyil ("x" içindədir lüğət) onda ... son

// Tip yoxlaması
əgər x tipidir mətn onda ... son
əgər deyil (x tipidir tam) onda ... son

// Tip çevrilməsi
dəyişən n = "42" kimi tam
dəyişən m = "abc" kimi? tam     // təhlükəsiz → boş

// Diapazon
hər i üçün 1..10 içində ... son

// Yayma
dəyişən hamısı = [...birinci, ...ikinci]
dəyişən birləşik = {...varsayılan, ...xüsusi}
çağır(...arqumentlər)

// Boru
dəyişən nəticə = verilənlər
    |> təmizlə
    |> çevir
    |> sırala
// ekvivalent: sırala(çevir(təmizlə(verilənlər)))

2 + 3 * 4            // 14   (* əvvəl)
(2 + 3) * 4          // 20
2 ** 3 ** 2          // 512  (sağdan: 2 ** 9)
-2 ** 2              // -4   (** əvvəl, sonra işarə)
a və b və ya c       // (a və b) və ya c
deyil a == b         // deyil (a == b)   — diqqət!
a ?? b ?? c          // a ?? (b ?? c)

dəyişən status = əgər yaş >= 18 onda "yetkin" yoxsa "uşaq" son

dəyişən qiymət = əgər bal >= 90 onda
    "Əla"
yoxsa əgər bal >= 70 onda
    "Yaxşı"
yoxsa
    "Kafi"
son

dəyişən ad = seç gün
    hal 1 → "Bazar ertəsi"
    hal 2 → "Çərşənbə axşamı"
    hal 6, 7 → "Həftəsonu"
    digər hallarda → "Naməlum"
son

dəyişən nəticə = blok
    dəyişən a = ağırHesablama()
    dəyişən b = digərHesablama()
    ver a + b                 // `ver` bloku dəyərlə bitirir
son

dəyişən dəyər = cəhd et
    ver tamƏt(giriş)
tut (x: ÇevrilməXətası)
    ver 0
son

sabit SANİYƏ_GÜNDƏ = 60 * 60 * 24        // kompilyasiya vaxtı → 86400
sabit MESAJ = "Versiya " + "1.0"          // → "Versiya 1.0"

// Kompilyasiya vaxtı şərt
@əgərKompilyasiya(hədəf == "veb")
funksiya yüklə()
    ...
son